قهوه و زمین
نگاهی گذرا به جایگاه صنعت قهوه
قهوه با مصرف روزانه بیش از 2.25 میلیارد فنجان، یکی از پرمصرفترین نوشیدنیهای جهان است. این حقیقت قهوه را فراتر از یک نماد فرهنگی ، به بازیگر مهم صنعت با جایگاه اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی ویژه بدل کرده است. بر اساس اخرین برآوردها تولید قهوه در سال 2023 حدود 11 میلیون تن از مجموع بیش از 10.9 میلیون هکتار زمین کشاورزی در سراسر جهان بوده است. امروزه زندگی بیش از 600 میلیون نفر به صورت مستقیم و غیر مستقیم به این صنعت وابسته است و ارزش اقتصادی آن در سال 2023 بالغ بر 223 میلیارد دلار برآورد شده است.
اما رد پای کربنی چیست؟
به مجموعه گاز های گلخانه ای که بواسطه یک فعالیت انسانی در مدت زمان معین تولید می شود، رد پای کربنی گفته می شود. دانه های قهوه برای رسیدن به فنجان شما از مزرعه راه بسیار زیادی را طی میکنند و تحت تیمار فرایند های گوناگونی قرار می گیرند. امری که سبب شده تا ردپای کربنی این صنعت غیر قابل چشم پوشی باشد. در فرایند برشته کاری حدود 15 درصد وزن دانه سبز قهوه از میان میرود همچنین تنها 18 تا 22 درصد آن در فرآیند دمآوری به نوشیدنی تبدیل شده و باقیمانده به صورت تفاله قهوه به زباله تبدیل میشود. این بدان معناست که در مجموع بیش از 80٪ جرم اولیه قهوه به ضایعات تبدیل میشود. علاوه بر این موارد ردپای کربنی یک فنجان به روش دمآوری، نوع قهوه، مسیرهای حمل و نقل و بسته بندی و ضایعات کشاورزی بیشترین وابستگی را دارد.
مسئولیت پذیری فرهنگ نوشیدن قهوه
مصرفکنندگان میتوانند با راهکارهای ساده ای از جمله جایگزین کردن شیرهای گیاهی با شیر گاو، استفاده از روشهای دمآوری دستی مانند استفاده از فرنچ پرس، موکاپات و پوراوور، استفاده مجدد از تفاله قهوه به روشهای گوناگون به سهم خود در کاهش ردپایکربنی فنجان قهوه خود کمک کنند. از سوی دیگر کارخانههای برشتهکاری با دنبال کردن سیاست های سبز و پایدار مانند استفاده کردن از برشتهساز ها با بهینه انرژی مناسب، استفاده مجدد از گرما تولید شده، انتخاب منابع و مزارع پایدار و زیست محیط دوست، استفاده از بسته بندی مناسب و تجدید پذیر(قابل بازیافت) و کنترل پسماند برشتهکاری رد پای کربن را به حداقل برسانند.
یک راهکار نبوغ آمیز
مطالعات اخیر نشان دهنده پتانسیل بالا پسماندهای قهوه از مزرعه تا فنجان در جهت تولید محصولات دوستدار محیط زیست است. در یکی از این مطالعات دانشمندان موفق شدند با مهندسی پسماند قهوه، تفاله خروجی کافهها، بتن زیستی بسازند که تا 30 درصد مقاومت بیشتری در برابر فشار های تنشی از خود نشان میدهد.
قهوه، با وجود محبوبیت جهانی، دارای اثرات زیستمحیطی قابل توجه است که لزوم استفاده آگاهانه و پذیرش مسئولیت توسط مصرفکنندگان و تولید کنندگان را به همراه دارد. هدف برشتهکاری ری آگاهی بخشی و پیروی از روش های تولید زیست سازگار است تا به این واسطه بتواند سهم خود مسئولیت از اجتماعی اش را در قبال جامعه هدف و خانه مشترکمان زمین را ادا کند.